Wat vaste planten zijn en waar ze passen
Veel vaste planten sterven in de winter bovengronds af en lopen in het voorjaar opnieuw uit. Andere houden hun blad of blijven als silhouet staan. Daardoor heb je geen jaarlijkse herbeplanting nodig, maar wel een tuin die door het jaar van gezicht wisselt.
Vaste planten passen in vrijwel elke tuinstijl. In de ontwerpen hieronder komen ze vooral terug in moderne tuinen, als borders langs een pad, langs het gazon of rond een verdiepte zitplek. Paarse bloeiers zoals lavendel zijn daarbij een terugkerende keuze. Ze geven kleur zonder de rust van een strak ontwerp te verstoren.
Combineren met bomen, struiken en strakke vormen
Vaste planten werken het best met een vast raamwerk eromheen. In de ontwerpen zie je ze vaak naast dakbomen en leibomen, gesnoeide bollen en bolvormige struiken. Die gesnoeide vormen houden de tuin het hele jaar overeind, terwijl de vaste planten daartussen voor seizoenswisseling zorgen.
- Siergrassen geven beweging en blijven in de winter vaak mooi staan tussen vaste planten.
- Hout, zoals een vlonder of verdiepte zitplek, voelt warm aan naast een zachte border.
- Kleine bomen, ook meerstammige, geven hoogte en een plek waar je de border omheen bouwt.
- Gazon met stapstenen zorgt voor een rustig vlak naast een volle border.
- Plantenbakken maken vaste planten ook mogelijk op een terras of in een kleine stadstuin.
Waar je op let in het ontwerp
Kijk eerst naar licht en grond. Een zonnige plek vraagt om andere vaste planten dan een schaduwrijke hoek, en een plant op de juiste plek blijft gezonder en vraagt minder zorg. Daarnaast helpt het om in herhaling te denken. Grotere groepen van dezelfde plant, zoals de doorlopende paarse borders in de ontwerpen, ogen rustiger dan veel losse soorten naast elkaar.
Denk ook aan de avond. In meerdere ontwerpen wordt de border meegenomen in de verlichting, met padverlichting of indirecte ledverlichting langs treden. Laag strijklicht door bloeiers en grassen geeft de tuin na zonsondergang diepte.
Onderhoud door het jaar
In het voorjaar lopen vaste planten uit en kun je oude stengels wegknippen. In de zomer staat de border op zijn mooist en is wat uitgebloeide bloemen weghalen genoeg. Veel tuiniers laten in de herfst stengels en zaadhoofden staan, omdat die in de winter structuur geven en schuilplaats bieden aan insecten. Om de paar jaar kan een pol te groot worden; dan deel je hem en plant je de stukken opnieuw.